ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ: Σε φάση σταδιακής εκκαθάρισης αλλά με βαριές σκιές μπαίνει το 2026 για τα αναδρομικά των συνταξιούχων, την ώρα που χιλιάδες δικαιούχοι περιμένουν ποσά που –σε αρκετές περιπτώσεις– φτάνουν ή και ξεπερνούν τις 8.500 ευρώ, προσαυξημένα με νόμιμο τόκο 6%.
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης
News: Όπως εξηγούν αρμόδια στελέχη του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων, πρόκειται για μια σύνθετη διαδικασία που «τρέχει» ταυτόχρονα σε δικαστικό, διοικητικό και δημοσιονομικό επίπεδο, με τον e-ΕΦΚΑ να καλείται να κλείσει παλιές πληγές χωρίς να ανοίξει νέες.
Ποιοι είναι στην πρώτη γραμμή των αναδρομικών
Στον πυρήνα των πληρωμών βρίσκονται περίπου 370.000 συνταξιούχοι που είχαν προσφύγει στα δικαστήρια και δικαιώθηκαν για το 11μηνο περικοπών, κυρίως σε κύριες συντάξεις. Τα ποσά αυτά καταβάλλονται εντόκως, με ετήσιο επιτόκιο 6%, ενώ ο χρόνος υπολογισμού των τόκων μπορεί να φτάσει ακόμη και τα επτά έτη, ανεβάζοντας θεαματικά το τελικό καθαρό ποσό.
Αντίθετα, οι επικουρικές συντάξεις παραμένουν εκτός αντίστοιχης ενιαίας ρύθμισης, γεγονός που δημιουργεί εύλογη δυσαρέσκεια αλλά και νέα κύματα προσφυγών. Νομικοί κύκλοι εκτιμούν ότι το 2026 θα είναι έτος-κλειδί για το αν το κράτος θα επιλέξει πολιτική λύση ή θα αφήσει το ζήτημα να κριθεί αποκλειστικά στις αίθουσες των δικαστηρίων.
Οι «ξεχασμένοι» μετά το 2016 και τα μεγάλα ποσά
Ιδιαίτερη κατηγορία αποτελούν δεκάδες χιλιάδες συνταξιούχοι που αποχώρησαν μετά τον Μάιο του 2016 και έχουν πάνω από 30 έτη ασφάλισης, χωρίς όμως να έχουν λάβει ούτε τις αυξήσεις που προβλέπει ο νόμος 4670/2020 ούτε τα αντίστοιχα αναδρομικά. Πρόκειται κυρίως για ασφαλισμένους από ταμεία ΔΕΚΟ, τραπεζών και ειδικών καθεστώτων, για τους οποίους εκκρεμεί ακόμη ο πλήρης επανυπολογισμός της κύριας σύνταξης.
Σύμφωνα με υπηρεσιακά δεδομένα, οι αυξήσεις αυτές έχουν αναδρομική ισχύ από τον Οκτώβριο του 2019. Για ασφαλισμένους με 35–36 έτη, τα αναδρομικά κινούνται συνήθως μεταξύ 3.000 και 5.000 ευρώ, ενώ για όσους φτάνουν τα 40 έτη ασφάλισης και είχαν υψηλές συντάξιμες αποδοχές, τα ποσά μπορεί να υπερβούν τις 8.500 ευρώ.
Εκκρεμείς συντάξεις: ο «σκληρός πυρήνας» του προβλήματος
Παρά την πρόοδο που έχει σημειωθεί, περίπου 40.000 κύριες συντάξεις παραμένουν σε εκκρεμότητα. Τα μεγαλύτερα «στοκ» εντοπίζονται στον πρώην ΙΚΑ, στο Δημόσιο και στον πρώην ΟΑΕΕ–ΤΕΒΕ, ενώ ακολουθούν τα ταμεία επιστημόνων και ειδικοί φορείς. Κάθε τέτοια εκκρεμότητα σημαίνει αυτόματα και αναδρομικά μηνών ή ετών, τα οποία συσσωρεύονται και επιβαρύνουν τόσο τον προϋπολογισμό όσο και την αξιοπιστία του συστήματος.
Όπως επισημαίνουν πηγές του Υπουργείου Οικονομικών, στόχος είναι να περιοριστεί ο «ουράνιος» αριθμός εκκρεμοτήτων εντός του 2026, ώστε να μην μεταφερθεί νέο βάρος στο 2027, χρονιά που θεωρείται κρίσιμη δημοσιονομικά.
Χρειάζεται αίτηση; Τι λέει το υπουργείο
Σημαντική διευκρίνιση: για τους επανυπολογισμούς δεν απαιτείται νέα αίτηση από τους συνταξιούχους. Ο e-ΕΦΚΑ διαθέτει τα απαραίτητα στοιχεία και προχωρά αυτεπάγγελτα στις διορθώσεις. Ωστόσο, οι μαζικές και συχνά ατεκμηρίωτες αιτήσεις επανεξέτασης όχι μόνο δεν επιταχύνουν τη διαδικασία, αλλά –σύμφωνα με υπηρεσιακούς παράγοντες– δημιουργούν νέα συμφόρηση.
Φορολογία αναδρομικών: τι πρέπει να προσέξουν οι δικαιούχοι
Τα αναδρομικά δηλώνονται ως εισοδήματα προηγουμένων ετών, με ξεχωριστή εκκαθάριση ανά έτος στο οποίο αφορούν. Η διαδικασία γίνεται μέσω της ΑΑΔΕ και απαιτεί προσοχή, καθώς ο λανθασμένος επιμερισμός μπορεί να οδηγήσει σε υπερφορολόγηση ή πρόστιμα. Λογιστές συνιστούν έλεγχο πριν την οριστική υποβολή, ειδικά όταν τα ποσά είναι υψηλά και αφορούν πολλά έτη.
Παράλληλο μέτωπο: εισφορές και οικονομική ασφυξία
Την ίδια ώρα, 1,4 εκατ. ελεύθεροι επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενοι και αγρότες βρίσκονται σε οικονομικό αδιέξοδο. Στατιστικά στοιχεία δείχνουν ότι οι εισφορές αυξήθηκαν συνολικά κατά 18,36% την περίοδο 2023–2026, ενώ 7 στους 10 έχουν οφειλές στον ΕΦΚΑ και 300.000 δεν μπορούν καν να συνταξιοδοτηθούν λόγω χρεών.
Η ετήσια αναπροσαρμογή των εισφορών για το 2026 θα γίνει –και πάλι– με βάση τον δείκτη τιμών καταναλωτή, καθώς δεν έχει ακόμη εφαρμοστεί ο δείκτης μεταβολής μισθών από την ΕΛΣΤΑΤ. Το αποτέλεσμα είναι ένα σύστημα που πιέζει τους σημερινούς ασφαλισμένους, ενώ καλείται ταυτόχρονα να πληρώσει αναδρομικά στους ήδη συνταξιούχους.
Το μεγάλο στοίχημα του 2026
Το 2026 αναδεικνύεται σε έτος-ορόσημο: είτε θα κλείσει ένας κύκλος δεκαετών εκκρεμοτήτων στα αναδρομικά, είτε θα ανοίξει ένας νέος γύρος δικαστικών διεκδικήσεων. Οι συνταξιούχοι που περιμένουν ποσά έως 8.500 ευρώ με τόκο 6% βρίσκονται σε αναμονή, την ώρα που το κράτος ισορροπεί ανάμεσα στην κοινωνική δικαιοσύνη και τα στενά δημοσιονομικά περιθώρια.
Το μόνο βέβαιο είναι ότι τα αναδρομικά δεν αποτελούν απλώς μια λογιστική εκκρεμότητα, αλλά πολιτικό και κοινωνικό τεστ αντοχής για το ασφαλιστικό σύστημα της χώρας.
Πηγη:tilegrafimanews.gr
About the Author
