ΘΕΑΤΡΟ

“Καραγκιόζης Reloaded: Μια Σύγχρονη Ανατροπή με 100 Πρόσωπα” στην Πάτρα

Colin Crazy March 27, 2025 (Last updated: March 27, 2025) 2 minutes read

Tο KROMA σε συνεργασία με την Cube Gallery και με την επιμέλεια της Λιάνας Ζωζά και του Γιάννη Σπανούδη, παρουσιάζουν το art Project “Καραγκιόζης Reloaded: Μια Σύγχρονη Ανατροπή με 100 Πρόσωπα”.

Η Λιάνα Ζωζά, επιμελήτρια του Art Project “Καραγκιόζης Reloaded: Μια Σύγχρονη Ανατροπή με 100 Πρόσωπα” γράφει:

Κείνο που με τρώει, κείνο που με σώζει

είναι π’ ονειρεύομαι σαν τον καραγκιόζη

Διονύσης Σαββόπουλος, «Σαν τον καραγκιόζη»

Η αλήθεια είναι, πως όταν μου έγινε η πρόταση της συνεργασίας από το KROMA και τον Γιάννη Σπανούδη για το συγκεκριμένο project, είχα κάποιες μικρές αμφιβολίες, σχετικά με το αν θα μπορούσα να το προσεγγίσω επιμελητικά. Μετά σκέφτηκα και γιατί όχι? Είναι μια μεγάλη πρόκληση το να προσπαθείς να δεις καινούρια στοιχεία του Καραγκιόζη, που λειτούργησε και συνεχίζει να λειτουργεί βιωματικά για πολλές γενιές.

Δεν είναι τυχαίο πως ο κεντρικός ήρωας του Θεάτρου Σκιών συνεχίζει όχι μόνο να υπάρχει στις μέρες μας, αλλά και να έχει ένα φανατικό κοινό με μικρούς και μεγαλύτερους θαυμαστές. Ποια είναι όμως εκείνα τα στοιχεία που τον κάνουν τόσο αγαπητό? Το πρώτο, θα έλεγα πως είναι η αμεσότητα και η διαδραστικότητα με το κοινό του. Είναι αστείος, καυστικός, φασαριόζος και καυγατζής και κυρίως είναι επίκαιρος με μια αμεσότητα απίστευτη στο να θίγει την καθημερινότητα.

Η Πάτρα εξάλλου είναι μία πόλη που εκτός του ότι έχει μεγάλη και μακριά παράδοση στον Καραγκιόζη, φροντίζει παράλληλα να διατηρεί ζωντανό το ενδιαφέρον μέσα από σύγχρονες παραστάσεις και δημιουργούς που ακολουθούν μια δημιουργική πορεία.

Ο στόχος του Art Project “Καραγκιόζης Reloaded: Μια Σύγχρονη Ανατροπή με 100 Πρόσωπα” είναι η εικαστική προσέγγιση του χαρακτήρα χαμαιλέοντα και των διαφορετικών προσώπων που με τόση ευκολία, ο Καραγκιόζης αλλάζει από πρόσωπο σε προσωπείο και αντίστροφα. Και ναι τα 100 πρόσωπα θα μπορούσαν να είναι σίγουρα πολλά παραπάνω. Το ερώτημα που τίθεται είναι πόσο ενδιαφέρον υπάρχει από την πλευρά των σύγχρονων εικαστικών για να προσεγγίσουν το συγκεκριμένο concept. Η απάντηση είναι πως το ενδιαφέρον είναι μεγάλο από την συμμετοχή και την δημιουργία όλων αυτών των ιδιαίτερων έργων που τα διακρίνει μια φρέσκια ματιά και μια διαφορετική προσέγγιση.

Η Cube Gallery μετατρέπεται σε ένα σκηνικό, σε μία site specific εγκατάσταση και προσκαλεί τους επισκέπτες και θεατές των έργων σε ένα διάλογο με κάθε ένα από τα πρόσωπα του σύγχρονου πια χαρακτήρα του ήρωα των παιδικών μας χρόνων.

O Καραγκιόζης και ο οδηγός αυτοβελτίωσης – Ευγενία Γαλανοπούλου

Ο Γιάννης Σπανούδης, συνεπιμελητής του Art Project “Καραγκιόζης Reloaded: Μια Σύγχρονη Ανατροπή με 100 Πρόσωπα” μας λέει:

“2025: Μια απλή αναζήτηση στο διαδίκτυο με την λέξη “Καραγκιόζης – εικόνες” επιστρέφει αμέτρητες απεικονίσεις της λαϊκής φιγούρας του δημοφιλούς ήρωα. Πάνω – κάτω, η ίδια απόδοση, 100 χρόνια τώρα.

Αυτή η διαπίστωση, καθώς και μία προσωπική εσωτερική αναζήτηση που προέκυψε από διάφορες, αλλά κυρίως από 4 συγκεκριμένες αφορμές πριν μερικά χρόνια, οδήγησε μια νέα συζήτηση και μια πολύ ιδιαίτερη δημιουργική προσπάθεια που συνδυάζει την αγάπη μου για τον λαϊκό πολιτισμό με τη σύγχρονη τέχνη.

Οι αφορμές ήταν:

Amusementorium του Σπύρου Αγγελόπουλου, παρουσιάστηκε στο πλαίσιο της 6ης Μπιενάλε της Αθήνας ΑΝΤΙ το 2018. Ένα θέατρο σκιών του Αγγελόπουλου, ένας συμφυρμός πολιτικών, προσωπικοτήτων των ΜΜΕ, υπερηρώων και κινηματογραφικών χαρακτήρων συναγωνίζονται σε μια φανταστική αρένα: από τον Ντόναλντ Τραμπ και τον Σλαβόι Ζίζεκ, μέχρι τον Ρόκι και τον Φρέντι Κρούγκερ.
Ερωτόκριτος του Βιτσένζου Κορνάρου, από τον Ηλία Καρελλά στο Θέατρο Κάππα το 2014, όπως και κάθε παραγωγή του βραβευμένου σκηνοθέτη και σκιοπαίκτη, στις οποίες ενσωματώνει στοιχεία του θεάτρου σκιών.
KARMAN – Ο Καραγκιόζης Super Ήρωας του Τάσου Κώνστα. Γιορτάζοντας τα 20 χρόνια καλλιτεχνικής δράσης πίσω από το πανί, συναντήθηκε με τον εικαστικό Παντελή Μάκκα επαναπροσδιορίζοντας την ιδέα του θεάτρου σκιών. Παρουσιάστηκε στο θέατρο ΠΚ το 2017.
Η αγνή και αφοσιωμένη αγάπη του γιού μου, αλλά και όλων των παιδιών για τον Καραγκιόζη και το θέατρο σκιών, που πολλές φορές όμως, μου φαίνεται στάσιμη και μονοδιάστατη.

Wolverine – Σπύρος Αγγελόπουλος

Η ανάγκη για μια εναλλακτική σύγχρονη ματιά σε κάτι παραδοσιακό, όπως ο χαρακτήρας του Καραγκιόζη, δεν είναι απλώς χρήσιμη – είναι απαραίτητη. Ο Καραγκιόζης, ως ένας από τους πιο σημαντικούς λαϊκούς ήρωες του ελληνικού πολιτισμού, έχει τη δυνατότητα να συνεχίσει να μας εμπνέει και να μας διδάσκει, αλλά μόνο αν μπορέσει να συνομιλήσει με το σήμερα. Η σύγχρονη ερμηνεία του χαρακτήρα δεν αναιρεί την παράδοση, αλλά την εμπλουτίζει και την κάνει πιο προσβάσιμη και σχετική για τις νέες γενιές.

Όλα αυτά και πολλά περισσότερα, οδήγησαν το 2021 στη δημιουργία νέου περιεχομένου και παραγωγή πολιτιστικής ταυτότητας, μέσα από το Φεστιβάλ Σύγχρονου Θεάτρου Σκιών με τον εύλογο και ιντριγκαδόρικο τίτλο “Πού πας, βρε Καραγκιόζη;” Πρόκειται για ένα πολύχρωμο, διαρκώς αναπτυσσόμενο εικονογραφημένο κεφάλαιο στην “βίβλο του Καραγκιόζη” που παρουσιάζει μια πολυφωνία προσεγγίσεων, από την ποπ κουλτούρα έως τη σύγχρονη τέχνη, από το θέατρο σκιών έως τις ψηφιακές εγκαταστάσεις.

Ο καταραμένος Όφις νιώθει Αγλαΐα – Άνθια Μέγα Χαβρέ

Στο art project «Καραγκιόζης Reloaded: Μια Σύγχρονη Ανατροπή με 100 Πρόσωπα» στην Cube Gallery, κάθε καλλιτέχνης/ιδα προσφέρει τη δική του ματιά, δημιουργώντας έργα που αναδεικνύουν τον Καραγκιόζη ως έναν σύγχρονο ήρωα, ικανό να συνομιλήσει με θέματα όπως η τεχνολογία, η κοινωνική δικαιοσύνη, η ταυτότητα και η δημιουργικότητα.

Αυτή η σύγχρονη ματιά είναι χρήσιμη γιατί τον κάνει πιο σχετικό με τις προκλήσεις, τα θέματα και τις ανησυχίες της σημερινής εποχής. Έτσι, ο χαρακτήρας δεν γίνεται απλώς ένα “μουσείο”, αλλά ένα ζωντανό μέρος της πολιτιστικής μας ταυτότητας. Παράλληλα προσελκύει νέες γενιές, αλλά και κοινό που είχε ως σήμερα “παρεξηγήσει” τον λαϊκό ήρωα, ως μία δεύτερης κατηγορίας μορφή λαϊκής τέχνης, τοποθετώντας τον όπως λέμε “από τα αλώνια, στα σαλόνια”.

Σκοπεύουμε επίσης σε μια σύγχρονη ερμηνεία του Καραγκιόζη, ώστε να μπορεί να γίνει ένα εργαλείο για την προβολή του ελληνικού πολιτισμού στο εξωτερικό. Ο χαρακτήρας μπορεί να γίνει ένας “πρέσβης” της ελληνικής δημιουργικότητας και της ικανότητάς μας να συνδυάζουμε το παλιό με το καινούριο.

Αυτό που εκφράζουν οι καλλιτέχνες/ιδες μέσα από αυτή την έκθεση είναι μια απόδειξη ότι η τέχνη μπορεί να είναι ταυτόχρονα ψυχαγωγία, εκπαίδευση και κυρίως, κοινωνικός σχολιασμός.

Η επιλογή μας για την παρουσίαση στην Cube Gallery στην Πάτρα, με την ιδιαίτερη φροντίδα και επιμέλεια της Λιάνας Ζωζά, προκύπτει από την ιστορική σημασία της ίδιας της πόλης στον χώρο του θεάτρου Σκιών και δίνει έναν ειδικό πνευματικό φόρο τιμής στην παράδοση του Καραγκιόζη και το μέρος που πρωτοέγινε γνωστός στον Ελλαδικό χώρο.”

Ο Καραγκιόζης σε κατάσταση αβεβαιότητας – Αγγελική Σκανδαλέλλη

Για τα παιδιά που επισκέπτονται την έκθεση, θα προσφέρεται εκπαιδευτικό υλικό.

Παράλληλα, μέσα από το διαδραστικό παιχνίδι “Καραγκιόζης Online”, θα έχουν την ευκαιρία να αλληλεπιδράσουν με τα έργα, λύνοντας διασκεδαστικούς γρίφους με τη χρήση QR codes.

Συμμετέχουν: